Mustafa Kemâl’in hastalığı, ölümü, cenâzesi 286
(https://www.sinefesto.com/sevgili-halite-mektuplar-konusuyor.html; 20.5.2019)
Solda, Sabiha Derviş Sertel'le akrabâ pek geniş bir Sabataî âileye mensûb olan Rejisör Halit Refiğ ve eşi Gülper Savaşçın (Refiğ)… Sağda, Kültür Bakanlığı'nın sipârişi üzerine kaleme aldığı, fakat filmi çekilemiyen Mustafa Kemâl mevzûlu senaryonun kitap baskısı (ilk iki baskısı 1993 ve 1998 senelerinde Kültür Bak. Yl. arasında)… Eşine, Gazi ile Latife'nin filme çekilmesini vasıyet etmiş… (Mehmet Çalışkan'ın haberi, Habertürk, 6 Ocak 2010) Ancak Antikemalist bir Sabataî gördüğümüz zaman hayrete düşeceğiz…
***
Refiğ'ler hakkında câlib-i dikkat mâlûmât
Halit Refiğ'in vefâtı vesîlesiyle, Odatv.com, bu âile hakkında câlib-i dikkat mâlûmât vermişti:
“Türk sinemasının efsane yönetmeni Halit Refiğ hayatını kaybetti. Yorgun Savaşçı, Karılar Koğuşu, Gurbet Kuşları gibi birçok kült filme imza atan ünlü yönetmen ‘safra kanalında tümör' teşhisiyle tedavi görüyordu.
“Halit Refiğ'in vefatıyla birlikte birçok yerde ünlü yönetmenin biyografileri yer buldu. Odatv.com olarak biz de Refiğ'in ve ailesinin bilinmeyen hayat hikayesinden bazı kesitleri açıklıyoruz.
“Selanikli Avukat Vamık Efendi'nin 14 çocuğu vardı. Bu çocuklardan 1914 mübadelesinde İzmir'e göç eden Eczacı Kemal (Girgin) efendinin kızı İsmet Girgin'in iki çocuğundan biriydi Halit Refiğ.
“Halit Refiğ'in annesiyle babası boşandıktan sonra, anne İsmet Girgin İstanbul Kurtuluş'ta zemin katta bir dairede tek başına yaşamaya başladı. Refiğ, ailesinin sınırlı imkanlarıyla İngiltere'ye okumaya gitti.
“Efsane yönetmen yurt dışından geldikten sonra önce sinema oyuncusu Nilüfer Aydan'la sonra Tarkan filmlerinde rol alan İsveçli güzel yıldız Eva Bender (Abrahamson) ile evlendi.
“Halit Refiğ, bu kısa süren evliliklerden sonra, vefatına kadar kendisine hayat yoldaşlığı yapan Gülper Hanım'la evlendi.
“Halit Refiğ'in büyük amcalarından biri; Dişçi Ruhi Bey'di. Ruhi Bey'in Taksim meydanındaki muayenehanesi Cumhuriyet öncesi siyasilerin toplanma yeriydi. Dişçi Ruhi Bey'in kızı Celile Hanım'dı, torunu ise ünlü hikayeci Tomris Uyar'dı.
“Cumhuriyet Gazetesi yazı işleri müdürlerinden trafik kazasında kaybettiğimiz Soner Girgin, Tiyatrocu Aziz (Fazilet) Basmacı, yine Tiyatrocu Şahin / Suhandan Tek, yine Halit Refiğ'in soyundan gelen önemli isimlerdendi.
“İtalya'da Floransa'da resim eğitimini almış olan Ressam Osman Çizer ise ünlü yönetmenin büyük halasının çocuğuydu.
(Milliyet, 27.4.1979, s. 6)
Nazmi – Âtiye Derviş çiftinin ilk çocuğu Fatma (Binzet)'in ve Refik – Faize Refiğ çiftinin torunları, Terakki Vakfı'nın müessislerinden Fahri ve Ata Refiğ'in yeğenleri, Rejisör Halit Refiğ'in amcazâdesi, Sabiha Sertel'in küçük yeğeni Semih Refiğ'in vefât îlânı…
***
“Halit Refiğ'in [anne] dedesinin kardeşi Musa Girgin ise askerliğini İtalya'da yapan, 9 dil bilen, çapkınlıklarıyla ünlü biriydi. Taksim'deki Fransızların işlettiği gaz idaresinden emekli olmuştu. Osmanbey Nişantaşı bölgesinde herkesi tanırdı, sevilirdi. Yaşlığında 20 yıl Pangaltı muhtarlığı yaptı.
“Halit Refiğ'in ailesinin Selanik'ten İzmir'e göç etmiş akrabaları arasında aile içinde bilinen ismiyle Osman Nevres, yani Hasan Tahsin de vardır. Yine ailenin İstanbul'a gelip, Beşiktaş Çarşıiçi'ne yerleşen kolunda ise ünlü Bestekar Ahmet Efendi yer alır.
“Odatv.com olarak büyük yönetmen Halit Refiğ'i kaybetmenin acısını yaşıyor, yakınlarına sabır diliyoruz.” (“Vefat Eden Usta Yönetmen Halit Refiğ'in Bilinmeyen Hayat Hikâyesi”, 11.10.2009; https://odatv.com/vefat-eden-usta-yonetmen-halit-refigin-bilinmeyen-hayat-hikayesi-1110091200.html; 15.5.2019)
Hidayet Derviş Eren ve Osman Neş'et Deriş
Nazmi – Âtiye Derviş çiftinin oğullarından Hidayet Derviş Eren'in (? – İstanbul, 17.7.1962) izdivâcı, Hâfize Hanım'la… İki çocukları oluyor: Selma Derviş, Tüccâr İzzettin Feray ile Hidayet Bayakır (Feray)'ın (ö. İstanbul, 4.9.1961) oğulları Feruzan Feray'la evleniyor. Bu evlilikten iki çocuk doğuyor: Ertunç Feray ve Leylâ Feray… Dîğer çocukları Neş'et Derviş Eren'in (ö. İstanbul, 29.6.1983) zevcesini tesbît edemedik; fakat bir kızı var: Çiğdem Eren… Çiğdem Hanım, Hüseyin Tezel'le evleniyor; tek çocukları oluyor: Murat Tezel…
Sabiha Sertel'in bir dîğer ağabeyi, Osman Neş'et Deriş (ö. İstanbul, 25.7.1956), hiç evlenmemiş görünüyor…
