Kemalizmin 'Târih Tezi' ve 'Güneş-Dil Teorisi' hurâfeleri (26)
-----
2022-03-08 00:00:00
<p></p>
<p class="Default" style="margin-bottom:12.0pt;line-height:115%"></p>
<p class="Default" style="margin-bottom:12.0pt;line-height:115%"><b>Asım Us: “Güneş-Dil teorisinin isbât ettiği hak̆îkat̃: Türk
medeniyeti en eski medeniyet, Türk dili en eski medenî dil”<o:p></o:p></b></p>
<p class="Default" style="margin-bottom:12.0pt;line-height:115%"><i><span style="font-family:"Times",serif;
mso-bidi-font-family:"Times New Roman";color:windowtext">Kurun</span></i><span style="font-family:"Times",serif;mso-bidi-font-family:"Times New Roman";
color:windowtext"> (<i>Vakit</i>) gazetesi
Sâhib ve Başmuharriri ve Mustafa Kemâl̃’in, imzâsını kullanarak başmakâleler
kaleme alacak kadar kendine yakın bulduğu Asım Us, 23, 24 ve 26 Ağustos 1936
târihli üç başmakâlesini Dil Kurultayı’na tahsîs etti ve “Güneş-Dil Teorisi”nin
medh-ü-senâsını yapmak için kaleminin bütün hünerini kullandı. <o:p></o:p></span></p>
<p class="Default" style="margin-bottom:12.0pt;line-height:115%"><span style="font-family:"Times",serif;mso-bidi-font-family:"Times New Roman";
color:windowtext">İlk başmakâlesinden:<o:p></o:p></span></p>
<p class="Default" style="margin-bottom:12.0pt;line-height:115%"><span style="font-family:"Times",serif;mso-bidi-font-family:"Times New Roman";
color:windowtext">“Üçüncü dil kurultayı yarın açılıyor. Bu suretle dil
sahasında başlıyan ve devam eden inkılâp hareketinin yeni bir ilerleyiş
safhasına giriyoruz. […]<o:p></o:p></span></p>
<p class="Default" style="margin-bottom:12.0pt;line-height:115%"><span style="font-family:"Times",serif;mso-bidi-font-family:"Times New Roman";
color:windowtext">“…(Güneş-Dil teorisi) insanlar arasında konuşma ve anlaşma
vasıtası olan dil müessesesinin ilk kaynakları tetkik edilirken elde edilmiş
bir tahlil usulüdür ki bize Türk dilinin teşekkülündeki hususiyetlerini
göstermektedir. Yine (Güneş-Dil teorisi) sayesindedir ki muhtelif diller
arasında Türk dili köklerinin yüksek mevkiini, Türk dili hududunun hakikî
genişliğini tayine imkân bulunabilmektedir. Nihayet (Güneş-Dil teorisi)
muhtelif diller arasında öz türkçe köklerden gelmiş olan kelimeleri isabetle
tanımağa hizmet etmektedir.<o:p></o:p></span></p>
<p class="Default" style="margin-bottom:12.0pt;line-height:115%"><span style="font-family:"Times",serif;mso-bidi-font-family:"Times New Roman";
color:windowtext">“(Güneş-Dil teorisi) Türk tarihinin aydınlattığı bir
hakikati, Türk medeniyetinin en eski medeniyet; Türk dilinin en eski medenî dil
olduğu hakikatini muhtelif dillere mensup kelimeler üzerinde yapılan tetkikler
ile isbat etmiştir. <o:p></o:p></span></p>
<p class="Default" style="margin-bottom:12.0pt;line-height:115%"><span style="font-family:"Times",serif;mso-bidi-font-family:"Times New Roman";
color:windowtext">“Bu hakikatin sabit oluşu, dil tetkiklerimizde, dil
araştırmalarımızda, dil eserlerimizde ve Türk dilinin inkişafını temin yolunda
takip edilecek istikameti aydınlatmıştır. İlh…” (Asım Us, “Dil inkılâbının
inkişafları”, <i>Kurun</i>, 23.8.1936, ss. 1
ve 2) <o:p></o:p></span></p>
<p class="Default" style="margin-bottom:12.0pt;line-height:115%"><b>“Ulu Önderin en güzel eserlerinden biri daha”<o:p></o:p></b></p>
<p class="Default" style="margin-bottom:12.0pt;line-height:115%"><span style="font-family:"Times",serif;mso-bidi-font-family:"Times New Roman";
color:windowtext">İkinci başmakâlesinden:<o:p></o:p></span></p>
<p class="Default" style="margin-bottom:12.0pt;line-height:115%"><span style="font-family:"Times",serif;mso-bidi-font-family:"Times New Roman";
color:windowtext">“Bugün Ulu Önder Atatürk’ün en güzel eserlerinden birini daha
görmekle bahtiyar olacağız… […]<o:p></o:p></span></p>
<p class="Default" style="margin-bottom:12.0pt;line-height:115%"><span style="font-family:"Times",serif;mso-bidi-font-family:"Times New Roman";
color:windowtext">“…(Artık) elimize (Güneş-Dil teorisi) adı ile ilim ışığından
bir projektör geçmiştir.<o:p></o:p></span></p>
<p class="Default" style="margin-bottom:12.0pt;line-height:115%"><span style="font-family:"Times",serif;mso-bidi-font-family:"Times New Roman";
color:windowtext">“Güneş-Dil teorisinin ilim sahasında bize temin ettiği
faydaları anlatmak için küçük bir misal arzedelim: İki yıl evvel dilimizde
hâlik ve mabut manasına kullandığımız iki kelime vardı: (Allah) ve (Tanrı).
Osmanlıca lûgatler bunlardan birincisini arapça, ikincisini öz türkçe bir
kelime diye gösteriyordu. Onun için bize yabancı olan kelimeleri millî dil hududundan
dışarıya atmak gayreti ile (Allah) kelimesini yazılarımızda kullanmamak, onun
yerine (Tanrı) kelimesini koymak için çalışıyorduk. Halbuki şimdi (Güneş-Dil
teorisi) nin tahlil usulü sayesinde öğreniyoruz ki (Tanrı) kelimesi ne kadar
türkçe ise (Allah) kelimesi de o kadar türkçedir. Bu iki kelime arasında sadece
bir nüans farkı vardır. (Allah) kelimesi güneş gibi ziyası kendinden olan bir
varlık, bütün evsafı ile hâlik olan bir mabut manasınadır. (Tanrı) ise (Ay)
gibi aydınlığını başka bir ziya kaynağından alan varlık, yani bir put gibi
hâlik olmadığı halde onun yerine bir işaret olarak kabul edilen ve o sıfatla
kendisine tapılan bir mabut demektir.<o:p></o:p></span></p>
<p class="Default" style="margin-bottom:12.0pt;line-height:115%"><span style="font-family:"Times",serif;mso-bidi-font-family:"Times New Roman";
color:windowtext">“İşte Güneş-Dil teorisi böyle öz türkçe kelimelerin asıl
hüviyetlerini tayin için ilim adamlarına yardım edeceği gibi mekteplerimizde de
bundan sonra yapılacak dil dersleri usulünü de esaslı bir surette
değiştirecektir. İlh…” (Asım Us, “Kurultay Açılırken”, <i>Kurun</i>, 24.8.1936, ss. 1 ve 4)<o:p></o:p></span></p>
<p class="Default" style="margin-bottom:12.0pt;line-height:115%"><span style="font-family:"Times",serif;mso-bidi-font-family:"Times New Roman";
color:windowtext">Üçüncü başmakâlesinden:<o:p></o:p></span></p>
<p class="Default" style="margin-bottom:12.0pt;line-height:115%"><span style="font-family:"Times",serif;mso-bidi-font-family:"Times New Roman";
color:windowtext">“Dil denilen ilim mevzuunun bir çok cepheleri vardır. Dil
inkılâbı yolunda nihaî muvaffakıyete ermek için bütün bu muhtelif cephelerde
vazife almış olan arkadaşların program dairesinde müşterek hedefe doğru
yürümeleri lâzımdır. Türk Dili Araştırma Kurumunun eserleri bu bakımdan ayrı
bir muvaffakıyettir. Ulu Önder Atatürk’ün yüksek kılavuzluğu sayesinde
gösterilen bu toplu ve metodik çalışma misali diğer sahalardaki ilmî
teşekküllerimiz için de nümune olacak mahiyettedir.” (Asım Us, “Verimli
Çalışma”, <i>Kurun</i>, 26.8.1936, ss. 1 ve
2) <o:p></o:p></span></p>
<p class="Default" style="margin-bottom:12.0pt;line-height:115%"><span style="font-family:"Times",serif;mso-bidi-font-family:"Times New Roman";
color:windowtext"> </span></p>
<p class="Default"><span><img src="https://www.yenisoz.com.tr/uploads/Aralık-2021/7mart2022yesevizade (1).jpg" alt="7mart2022yesevizade (1).jpg"></span></p>
<p class="Default"><span style="font-size:10.0pt;font-family:"Times",serif;
mso-bidi-font-family:"Times New Roman";color:#C00000">(<i>Akşam</i>, 26.8.1936, s. 1)<o:p></o:p></span></p>
<p class="Default"><span style="font-size:10.0pt;font-family:"Times",serif;
mso-bidi-font-family:"Times New Roman";color:#C00000">Necmeddin Sadak’ın <i>Akşam</i> gazetesinin manşeti: “Dillerin ana
kaynağı Türk dilidir”… <o:p></o:p></span></p>
<p class="Default" style="margin-bottom:12.0pt;line-height:115%">***<span style="font-family:"Times",serif;
mso-bidi-font-family:"Times New Roman";color:windowtext"> <o:p></o:p></span></p>
<p class="Default" style="margin-bottom:12.0pt;line-height:115%"><span style="font-family:"Times",serif;mso-bidi-font-family:"Times New Roman";
color:windowtext"> </span></p>
<p class="Default" style="margin-bottom:12.0pt;line-height:115%"><b>Ahmet Emin Yalman: Târih ve Dil Tezleri “büyük bir ilmî ve
amelî kıymet arzediyor” </b><o:p></o:p></p>
<p class="Default" style="margin-bottom:12.0pt;line-height:115%"><span style="font-family:"Times",serif;mso-bidi-font-family:"Times New Roman";
color:windowtext">Târihî Türkce yerine Uydurmacayı ikâme etmek için çalışan
ekibin birçok ismi gibi Sel̃ânik Cemâat̃ine (onların Yâkûbî koluna) mensûb olan
Ahmet Emin Yalman’ın (Sel̃ânik, 1888 – İstanbul, 19.12.1972, Teşvîk̆iye C.,
Feriköy Mez.) Sâhiblerinden ve Başmuharriri olduğu <i>Tan</i> gazetesindeki başmakâlesinden:<o:p></o:p></span></p>
<p class="Default" style="margin-bottom:12.0pt;line-height:115%"><span style="font-family:"Times",serif;mso-bidi-font-family:"Times New Roman";
color:windowtext">“Dün Üçüncü Dil Kurultayında, Türklüğün dünya yüzündeki
kültür yaratıcı ve kültür yayıcı rolü hakkında söylenen sözleri alâka ile
dinle(dim). […] <o:p></o:p></span></p>
<p class="Default" style="margin-bottom:12.0pt;line-height:115%"><span style="font-family:"Times",serif;mso-bidi-font-family:"Times New Roman";
color:windowtext">“Yapılan araştırmalar, Türklük namına o kadar büyük bir ilmî
ve amelî kıymet arzediyor ki, bundan evvel inkılâbın ele aldığı her meselede
olduğu gibi, menfi ruhlular bu meselede de yanlışlarını anlayacaklardır. Yeni
araştırmaların kıymeti ve cazibesi, her şuurlu Türk gibi, onları da
kavrıyacaktır.” (“Bir istifham işaretinin cevabı” başlıklı başmakâle, <i>Tan</i>, 25.8.1936, s. 1) <o:p></o:p></span></p>
<p class="Default" style="margin-bottom:12.0pt;line-height:115%"><span style="font-family:"Times",serif;mso-bidi-font-family:"Times New Roman";
color:windowtext"> </span></p>
<p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;margin-bottom:.0001pt;line-height:
normal"><span><img src="https://www.yenisoz.com.tr/uploads/Aralık-2021/7mart2022yesevizade (2).jpg" alt="7mart2022yesevizade (2).jpg"></span></p>
<p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;margin-bottom:.0001pt;line-height:
normal"><span style="font-size:10.0pt;font-family:"Times",serif;mso-bidi-font-family:
"Times New Roman";color:#C00000">(<i>Tan</i>,
1.9.1936, s. 1) <o:p></o:p></span></p>
<p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0cm;margin-bottom:.0001pt;line-height:
normal"><span style="font-size:10.0pt;font-family:"Times",serif;mso-bidi-font-family:
"Times New Roman";color:#C00000">Ahmet Emin Yalman, Sertel’ler ve Dördüncü’nün <i>Tan</i> gazetesinde, “Güneş-Dil Teorisi”:
“Dil âleminde esaslı bir devrim yapacak mahiyette orijinal bir teori”… 31
Ağustos 1936’da akdedilen son celsede, Maârif Vekîli ve “Kurultay Başkanı”
Saffet Arıkan, kapanış nutkunu îrâd ediyor. Sol tarafında, iki “Kurultay
Sekreteri”nden biri: “Sel̃ânik Yârânı”ndan Tesalyalı İsmail Müştak Mayakon…
(Dîğer “Kurultay Sekreteri”, Zerrin Dilmen…)
Mayakon da, “Güneş-Dil” âlimlerinden biri idi…<o:p></o:p></span></p>
<p class="MsoNormal">*** <o:p></o:p></p>