Fuzuli 2

-----

2022-07-06 00:00:00

Şairlerin doğmasına neden olan etkenler vardır: Bunlar; ayrılık acısı, gurbet, içinde bulunulan yaşam koşullarının olumsuz (yoksulluk, yalnızlık, çaresizlik, ulaşım zorluğu) oluşudur. Şairler, bu sıkıntı ve çilelerle yaşarken güzelliklere ve güzele duydukları özlemden ötürü de aşık olurlar. Acılar içerisinde çektikleri çilelerle, yokluklarla yaşarken gönüllerini serinletecek, onlara avuntu verecek manevi iklime dalma ihtiyacı duyarlar. İşte bu ihtiyaçlarını aşık olmakla gidermeye çalışırlar. Bu yüzden aşk, şairlerin olmazsa olmaz ihtiyacıdır. Çünkü aşkın temelinde sevgi vardır; sevgi de aşığın ekmeğidir, suyudur. Sevmeyen biri aşık olamadığı gibi şair de olamaz. İnsanı, canlıları, çiçeği, gülü, havayı, göğü, bulutu, kelebeği, baharı, yazı, sonbaharı, kışı, yağan karı, bülbülü, turnayı, sazı, suyu, yağmuru sevenler ancak aşık olup bu sevdiklerini şiirlerine konu edebilirler. Aşıklık ve şairlik, bu yönleriyle sevdiğini övmenin cirit attığı alanlardır. Sevginin olmadığı yerde övgü de olmaz. Sevginin ileri ve doruk noktası aşktır. Aşığın diline düşebilmek için sevilmek gerekir. Sevgiye hedef olanın; aşıka maşuk olması kaçınılmazdır. Aşkın piri Fuzuli’nin yaşam koşullarına baktığımızda; yalnızlık, çile, zor koşullarla boğuşma ve gurbette ayrılık acısıyla kıvranmayı görüyoruz. Bu acı ve sıkıntılar çevredeki politik ve toplumsal olaylardan da bağımsız değildir elbette... Fuzuli’nin yaşadığı Kerb u bela (Kerbela), sıkıntılar, acılar ve çilelerle dolu olumsuzlukların insanın peşini bırakmadığı yaşam biçimidir. Kerbela toprağı çok çetin olaylara sahne olmuş ve orada yaşayan tüm halkı etkilemiştir. Onları çile ve acılarla baş başa, çaresiz ve yalnız bıraktığı için o insanlar, içlerine dert, keder ve sıkıntıları ata ata; “Bir dokunsan bin ah işitirsin!” durumuna gelmişlerdir. İşte bu insanların somut örneği Fuzuli’dir diyebiliriz. Ancak Fuzuli, bu dert ve sıkıntılardan rahatsız değildir:<o:p></o:p> <o:p> </o:p> “Aşk derdiyle hoşem el çek ilacımdan tabib,<o:p></o:p> Kılma derman kim helakim zehri dermanındadır!”  <o:p></o:p> <o:p> </o:p>  “Ey doktor benim yaramı iyileştirmek için ilaç vermekten vazgeç! Çünkü sen derdime ilaç verip iyileştirirsen ben işte asıl o zaman ölürüm. Derdime derman verme; çünkü vereceğin dermanda benim ölümüme neden olacak zehir vardır. Ben bu aşk derdinden memnunum, şikayetim yoktur.”<o:p></o:p> <o:p> </o:p> Buradaki aşk derdi şairi olgunlaştırıyor ve Allah’ı anıp yakın olmaya çalışma aşık için inanılmaz bir zevk vermektedir. Bu zevkten onu mahrum etmek isteyen kim olursa olsun elinin tersiyle itilmeyi hak ediyor demektir. Şair/aşık başka mısralarında: <o:p></o:p> <o:p> </o:p> “Yâ Rab bela-yı aşk ile kıl âşîna beni,<o:p></o:p> Bir dem bela-yı aşktan kılma cüdâ beni!<o:p></o:p>   Az eyleme inayetini ehl-i dertten,<o:p></o:p> Yani ki çoh belâlara kıl müptelâ beni!<o:p></o:p>   Gittikçe hüsnün eyle ziyâde nigârımın,<o:p></o:p> Geldikçe derdine beter et müptelâ beni!<o:p></o:p>   Öyle zaîf kıl tenimi firkatinde kim,<o:p></o:p> Vaslına mümkün ola yetürmek sabâ beni!<o:p></o:p>   Nahvet kılıp nasîb Fuzuli gibi bana,<o:p></o:p> Yâ Rab mukayyed eyleme mutlak bana beni!<o:p></o:p>                                            (Antoloji.com)<o:p></o:p>                                              <o:p></o:p> “Bu mısralar Fuzuli’nin dilinden; ancak Kays’ın (Mecnun) gönlünden söylenmiş mısralardır. Mecnun’un babası son çare olarak onu Ka’be’ye götürüp iyileşmesi için dua eder ve oğlunun da dua etmesini ister; ancak oğlu iyileşmek için değil de iyileşmemek için yukarıdaki mısralarda geçtiği gibi dua eder ve şöyle yalvarır Allah’a: “Ey Allah’ım, senden bir isteğim var: Ne olursun beni aşkın sıkıntı ve çileleriyle tanıştır ve bir an olsun beni aşkın bu sıkıntı ve acılarından, çilelerinden ayrı düşürme! Aşk derdiyle dertli olan benden iyiliğini azaltma; yani beni şimdikinden daha çok aşk belasına uğrat! Gün geçtikçe güzelliğini fazlalaştır; sevdiğimin derdine daha beter uğrat beni! Vücudumu ayrılık acısıyla, çilelerle öyle zayıflat ki saba rüzgarı estiğinde beni götürüp ona kavuştursun; böylece ben de bu ayrılık acısından kurtulmuş olayım. Ey Allah’ım! Fuzuli gibi kendisine böbürlenmeyi verip beni kendime bağlı, kendini beğenmiş ve sadece kendini düşünen kibirli biri eyleme! Böyle olursam kibrimden önümü göremem, benliğimi aşamam, yolumu şaşırırım sana da ulaşmam! Buysa benim felaketim olur!” Fuzuli bu durumu yaşamasa Mecnun’a söyletemez! Dert çekmeyen derdi anlatamaz. Bundan ötürüdür ki dert ve çile çekmeyen insan şair veya aşık olamaz. Günümüzde bir kısım insanlar süper lüks bir rahatlık içerisinde yaşamaktalar. Bu insanlar, yokluk nedir bilmezler, çaresizliğin adını bile duymamışlar; acı çekmemişler, yalnızlık nedir bilmezler! Bu insanların deyim yerindeyse; ”Tuzu kurudur!” Tuzu kuru olan insan, sevgiye bile gereksinim duymayacağı yanılgısına kapılır. Ne insanı, ne doğayı ne de çiçeği; ne kediyi, ne gülü, ne bülbülü sever! Tek bildiği yer, içer ve gezip eğlenir; ötesini bilmez! İşte onun içindir ki bu çeşit insanlar, insanları  sevmiyor; sevgi konusunda en büyük yalancıdırlar! Çünkü kişi seviyorsa sevdiğine eziyet edemez! Sevse sevdiğini yarı yolda bırakamaz! Sevse sevdiğini bırakın dövmeyi, bıçaklamayı, öldürmeyi; sevdiğini uykudan uyandırır diye rüzgarın esmesini bile istemez. Şair Yahya Kemal Beyatlı:<o:p></o:p>   Şimdi ay bir serv-i simindir suda,<o:p></o:p> Esme ey bad,esme canan uykuda!<o:p></o:p> <o:p> </o:p> “Şimdi ay, sudaki yansımasıyla uzun boylu gümüş rengiyle suda uyuyor; ey rüzgar, sudaki ay gibi ay yüzlü sevgilim de uykudadır, sakın esip de onu uyandırma!”<o:p></o:p> <o:p> </o:p> Günümüz insanının sevgi diye düşündüğü sevgi değil; vahşice bir kıskançlıktır. Bu tipler arasında kullanılan yanlış bir söz vardır: “Kişi sevdiği için kıskanır!” Hayır bin defa hayır; seven sevdiğinin yüzüne ateşin dumanının bile rahatsız etmesine tahammül edemez. Adam meydan dayağı çekiyor;yanında küçücük çocuğu feryat ediyor; o hala utanmadan, korkmadan, vicdansızca orantısız güç kullanarak dövmeye ya da ateş etmeye devam ediyor. Bu vahşiler için ben de en ağır ceza verilmesinden yanayım! Bunlara kesinlikle iyi hal indirimi uygulanmasın. Sözlerimi ünlü İslam düşünürü ve bilgini Said Nursi’nin sözüyle bitirmek istiyorum: “Zalimler için yaşasın cehennem!” Allah’ın selamı,rahmeti ve bereketi üzerinize olsun!<o:p></o:p>  <o:p></o:p>  <o:p></o:p>